Câu chuyện của chị Nguyễn Thị Nha được giới thiệu trong số tháng 7 của “Nối trọn yêu thương” – chương trình do Truyền hình Nhân đạo sản xuất với sự đồng hành của Tập đoàn Tân Hiệp Phát.
Hơn 7 năm tìm kiếm và lan tỏa những câu chuyện đẹp, “Nối trọn yêu thương” không chỉ hướng tới những hoàn cảnh cần sự hỗ trợ mà còn gặp gỡ những con người đã biến nghịch cảnh thành động lực để sống có ích. Ở họ, điều đáng quý không chỉ là khả năng vượt qua khó khăn của bản thân, mà còn là cách họ tiếp tục trao cơ hội, niềm tin và hy vọng cho những người xung quanh.
Chị Nha là một trong những người như thế.
Từng đi tìm một cánh cửa cho chính mình
Sinh ra với khiếm khuyết ở cánh tay trái, chị Nha sớm nhận ra con đường học tập và tìm việc của mình có thể nhiều chông gai hơn so với người khác.
Sau khi tốt nghiệp THPT, chị từng mong muốn trở thành giáo viên. Tuy nhiên, những cơ hội dành cho người khuyết tật khi đó còn khá hạn chế. Chị chuyển sang học kế toán với hy vọng có thể tìm được một công việc ổn định.
Nhưng hành trình tìm việc không diễn ra như mong đợi.
Nhiều lần đến các doanh nghiệp, chị phải trở về với những lời từ chối. Khiếm khuyết cơ thể khiến chị không ít lần phải đối diện với ánh nhìn e ngại, dù bản thân có kiến thức và mong muốn được làm việc như bao người khác.
Những trải nghiệm ấy khiến chị hiểu rằng, đôi khi điều một người khuyết tật thiếu không phải là năng lực, mà là một cơ hội để năng lực ấy được nhìn thấy.
Từ suy nghĩ đó, trong chị dần hình thành một mong muốn: nếu một ngày có thể tìm được hướng đi cho bản thân, chị sẽ giúp những người khác có hoàn cảnh tương tự không phải đơn độc trên hành trình tìm kiếm cơ hội.
Bước ngoặt đến vào năm 2010, khi chị tham gia một chương trình đào tạo tin học dành cho người khuyết tật. Sau khi hoàn thành khóa học, chị được mời hướng dẫn lại cho những học viên khác.
Chị nhận lời dù công việc không mang lại thu nhập.
Những buổi đứng lớp giúp chị nhận ra mình có thể làm được nhiều hơn việc tìm một công việc cho riêng mình. Chị có thể chia sẻ kiến thức, kinh nghiệm và quan trọng hơn là truyền cho những người cùng cảnh ngộ niềm tin rằng họ vẫn có thể học tập, lao động và tự chủ.
Từ lớp học nhỏ đến hành trình kết nối việc làm
Năm 2013, chị Nha bắt đầu tích cực tham gia các hoạt động của Hội Người khuyết tật địa phương và thành lập Câu lạc bộ Thanh niên khuyết tật trực thuộc Tỉnh đoàn Hải Dương.
Từ đây, công việc của chị ngày càng mở rộng. Chị tìm hiểu nhu cầu của từng người, kết nối họ với các cơ sở đào tạo nghề, doanh nghiệp tuyển dụng và những chương trình hỗ trợ phù hợp.
Nhưng chị sớm nhận ra rằng với một bộ phận người khuyết tật, việc làm chưa phải là bước đầu tiên. Họ cần được trang bị những kỹ năng cơ bản trước khi có thể bước vào môi trường lao động.
Vì thế, chị mở những lớp học dành cho người khuyết tật trí tuệ.
Trong lớp, có những học viên đã ngoài 30 tuổi mới bắt đầu làm quen với mặt chữ. Có người phải mất rất nhiều thời gian mới ghi nhớ được một chữ cái hay một phép tính đơn giản. Những tiến bộ tưởng như rất nhỏ lại đòi hỏi người dạy phải kiên trì qua từng ngày.
“Các bạn mà không biết chữ thì rất thiệt thòi. Có được cái chữ thì các bạn mới có thể ra ngoài làm được việc, hỗ trợ được gia đình”, chị Nha chia sẻ.
Với chị, một chữ cái được nhớ, một phép tính được làm đúng hay một kỹ năng được hình thành đều có thể trở thành bước khởi đầu cho một hành trình lớn hơn.
Bởi biết chữ giúp người khuyết tật tiếp cận kiến thức. Có kỹ năng giúp họ học nghề. Có nghề giúp họ tìm việc. Và có việc làm giúp họ từng bước tự chủ về cuộc sống.
Trao cơ hội thay vì chỉ trao sự hỗ trợ
Điều chị Nha theo đuổi trong gần hai thập kỷ không phải là giúp người khuyết tật vượt qua một khó khăn nhất thời, mà là tạo điều kiện để họ có thể tự đứng vững lâu dài.
Có trường hợp, chị nhiều lần đến doanh nghiệp để thuyết phục tuyển dụng người khuyết tật. Có người được nhận việc nhưng chưa thích nghi được với môi trường mới, chị tiếp tục tìm hiểu nguyên nhân, động viên và kết nối với một công việc khác phù hợp hơn.
Căn nhà của chị dần trở thành địa chỉ quen thuộc với nhiều người khuyết tật trong khu vực.
Người cần học chữ tìm đến. Người muốn học nghề tìm đến. Người đang tìm việc cũng tìm đến. Có người thậm chí tìm chị để nhờ kết nối chuyện gia đình, tìm một người bạn đời phù hợp.
Những lời nhờ cậy ấy cho thấy chị đã trở thành một điểm tựa quen thuộc đối với cộng đồng người khuyết tật.
Nhưng chị không muốn mọi người phụ thuộc vào mình. Điều chị mong muốn là mỗi người sau khi nhận được sự hỗ trợ có thể tự bước tiếp bằng năng lực của chính mình.
“Đôi khi mình cũng nghĩ là, thôi, đi làm công ty cho nhanh. Nhưng vừa nghĩ tới lại có người gọi...”, chị Nha cười kể.
Có những lúc bữa cơm vừa dọn ra, một cuộc điện thoại từ gia đình có người khuyết tật cần hỗ trợ lại khiến chị tạm gác mọi việc để lên đường.
Gần 20 năm, những việc tưởng như rất nhỏ ấy được lặp lại hết lần này đến lần khác. Không ồn ào, không phô trương, chị cứ âm thầm kết nối người cần giúp đỡ với một lớp học, một cơ sở đào tạo, một doanh nghiệp hay đơn giản là một người sẵn sàng lắng nghe.
Đến nay, hơn 700 người khuyết tật đã được chị kết nối với các cơ hội học nghề và việc làm.
Hơn 700 con đường mới được mở ra
Với chị Vũ Phương Thanh, đại diện Tập đoàn Tân Hiệp Phát, câu chuyện của chị Nguyễn Thị Nha đặc biệt bởi chị không dừng lại ở việc vượt qua khiếm khuyết của bản thân.
“Chị từng là người đi tìm cơ hội cho chính mình, từng trải qua những khó khăn, những lần bị từ chối vì khiếm khuyết cơ thể. Nhưng thay vì dừng lại ở việc vượt qua nghịch cảnh cho riêng mình, chị đã lựa chọn quay trở lại, đồng hành và mở ra cơ hội cho hàng trăm người khuyết tật khác”, đại diện Tân Hiệp Phát chia sẻ.
Theo đại diện doanh nghiệp, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng có thể bắt đầu từ những việc rất bình dị: một lớp học, một kỹ năng được truyền đạt, một lời giới thiệu việc làm hay một lần kiên trì thuyết phục doanh nghiệp mở thêm cơ hội cho người khuyết tật.
Đồng hành cùng “Nối trọn yêu thương” từ những ngày đầu, Tân Hiệp Phát mong muốn cùng chương trình lan tỏa những câu chuyện về nghị lực, lòng nhân ái và tinh thần sống trách nhiệm. Bởi mỗi sự hỗ trợ nếu được trao đúng cách không chỉ giúp một người vượt qua khó khăn trước mắt mà còn có thể tạo ra những giá trị lâu dài hơn.
Với chị Nha, hành trình ấy có lẽ vẫn chưa dừng lại.
Từ một cô gái từng mong muốn có một công việc ổn định, từng nhiều lần đứng trước những cánh cửa khép lại, chị đã trở thành người đi tìm và mở những cánh cửa khác cho cộng đồng của mình.
Sau gần 20 năm, điều chị trao cho người khuyết tật không chỉ là một lớp học, một kỹ năng hay một cơ hội việc làm. Quan trọng hơn, đó là niềm tin rằng họ có khả năng tự quyết định cuộc sống của mình.
Bởi một cơ hội, nếu chỉ dừng lại ở một người, có thể giúp thay đổi một cuộc đời. Nhưng khi người nhận cơ hội tiếp tục trao nó cho người khác, giá trị ấy sẽ được nhân lên.
Hành trình của chị Nha chính là một vòng tròn như vậy: từ một người từng đi tìm cơ hội, trở thành người mở lối; từ một cánh cửa từng được mong chờ, trở thành hàng trăm cánh cửa được mở ra cho những người cùng cảnh ngộ. Và phía sau hơn 700 cơ hội học nghề, việc làm là hơn 700 câu chuyện về sự tự tin, tự lập và hy vọng được tiếp tục.
